دانشگاه گیلان دانش شهرسازی 2645-5412 8 4 2024 12 21 Analyzing the impact of self-determination theory in the asset-based community development by using the Fairclough's analytical framework بررسی تأثیر نظریه خودتعیین‌گری در مدل توسعه اجتماع دارایی‌مبنا با استفاده از چارچوب تحلیلی فرکلاف 1 20 8604 10.22124/upk.2025.26795.1924 FA مهرناز مولوی استادیار و عضو هئیت علمی گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری دانشگاه گیلان، رشت محمد نوری‌پور سدهی دانشجوی دکتری، گروه شهرسازی دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران 0000-0001-7695-7157 Journal Article 2024 02 18 Abstract Statement of the problem: In an era when social and local organizations are collapsing due to the reduction of participation, the asset-based community development model offers a new concept for the development of participation by emphasizing the capacities and capabilities of local residents. However, how to create individual motivations for participation in the theoretical literature of this model has been almost ignored. For this reason, in this research, the theory of self-determination, which considers the creation of motivation as requiring consideration of the inherent psychological needs for competence, autonomy, and communication, has been studied and its effect on the asset-based community development model has been investigated. Purpose: The purpose of this research is to present a new conceptual model to increase people's participation based on the influence of self-determination theory in the asset-based community development model. Method: The research is among qualitative studies and by combining two methods of critical discourse analysis according to Fairclough's analytical framework and thematic analysis, the common conceptual areas of property-based community development and self-determination theory, which have the ability to integrate with each other, were studied. Findings: By critically analyzing the discourse at three levels of description, interpretation and explanation and carrying out the process of thematic classification (coding and identification of primary themes and main themes), the areas of convergence and interconnected concepts of self-determination theory and the asset-based community development model were identified and the conceptual model of the research was presented. . Conclusion: In order to motivate and satisfy people's psychological needs to increase participation, there is a need for spaces where people can show their abilities and competencies; have authority to make decisions and determine destiny under social leadership; and have the experience of being present in spaces where they can interact and establish effective social communication with others. These spaces include interactive, decision-making, educational, self-leveling, and self-driving spaces, or in more complete terms, language spaces. چکیده بیان مسئله: در دورانی که سازمان‌های اجتماعی و محلی به‌دلیل کاهش مشارکت در حال فروپاشی‌اند، مدل توسعه اجتماع دارایی‌مبنا با تاکید بر ظرفیت‌ها و توانمندی‌های ساکنان محلی، مفهوم جدیدی را برای توسعه مشارکت‌پذیری ارائه می‌دهد. با این حال چگونگی ایجاد انگیزه‌های فردی برای مشارکت‌پذیری در ادبیات نظری این مدل تقریبا نادیده گرفته شده است. به‌همین دلیل در این پژوهش نظریه خودتعیین‌گری که ایجاد انگیزه را مستلزم در نظرگرفتن نیازهای روانشناختی ذاتی برای شایستگی، خودمختاری و ارتباط می‌داند، مورد مطالعه قرار گرفته و تأثیر آن در مدل توسعه اجتماع دارایی‌مبنا بررسی شده است. هدف: هدف این پژوهش ارائه یک مدل مفهومی جدید برای افزایش مشارکت‌پذیری افراد بر پایه تأثیر نظریه خودتعیین‌گری در مدل توسعه اجتماع دارایی‌مبنا است. روش: پژوهش در زمره مطالعات کیفی است و با ترکیب دو روش تحلیل انتقادی گفتمان طبق چارچوب تحلیلی فرکلاف و تحلیل تماتیک، حوزه‌های مفهومی مشترک توسعه اجتماع دارایی‌مبنا و نظریه خودتعیین‌گری که قابلیت ادغام با یکدیگر را دارند، مورد مطالعه قرار گرفتند. یافته‌ها: با تحلیل انتقادی گفتمان در سه سطح توصیف، تفسیر و تبیین و انجام فرایند دسته‌بندی موضوعی (کدگذاری و شناسایی تم‌های اولیه و تم اصلی)، حوزه‌های همگرایی و مفاهیم هم‌پیوند نظریه خودتعیین‌گری و مدل توسعه اجتماع دارایی‌مبنا شناخته شدند و مدل مفهومی پژوهش ارائه شد. نتیجه‌گیری: برای ایجاد انگیزه و ارضای نیازهای روانشناختی افراد برای افزایش مشارکت، نیاز به فضاهایی است که افراد بتوانند توانایی‌ها و شایستگی‌های خود را در آن بنمایانند؛ در تصمیم‌گیری‌ها و تعیین‌سرنوشت در ذیل رهبری اجتماعی اختیار عمل داشته باشند؛ و در فضاهایی تجربه‌ی حضور داشته باشند که در آن تعامل و ارتباط اجتماعی موثر با دیگران برقرار کنند. این فضاها شامل فضاهای تعاملی، تصمیم‌گیری، آموزشی، هم‌سطح‌کننده و خودران یا به‌عبارتی کامل‌تر، فضاهای زبان هستند.

https://upk.guilan.ac.ir/article_8604_977ba37c6da7dd2001ec3f5042c0e683.pdf

دانشگاه گیلان دانش شهرسازی 2645-5412 8 4 2024 12 21 Pragmatic Reconsideration of the Definition of Urban Planning in Iran Based on Grounded Theory بازنگری پراگماتیستی تعریف شهرسازی در ایران بر اساس نظریه داده بنیاد 21 42 8606 10.22124/upk.2025.29407.1999 FA محمد نیک پیما دانشجوی دکتری رشته شهرسازی، دانشگاه گیلان، دانشکده معماری و هنر، رشت، ایران حسن احمدی دانشیارگروه شهرسازی، دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران Journal Article 2024 05 29 Introduction: About six decades have passed since the official activity of urban planning in Iran, but the achievements of urban development have not been commensurate with the duration of this activity. One of the reasons for the inefficiency of the Iranian urban planning system is the lack of a specific definition within the framework of a clear theoretical paradigm, which results in ambiguity in the definition, role, status and performance of this field. Goals: The present study aims to search for the definition of urban planning based on the philosophy of pragmatism in order to provide a realistic basis for overcoming ambiguities and achieving urban development by presenting a clear concept of urban planning. Methodology: The research is of a qualitative type and uses the grounded theory strategy to understand Iranian urban planning patterns from the perspective of professionals in order to provide a pragmatic definition and with the aim of providing a basis for overcoming shortcomings. Result: The findings were separated into 5 categories of causal, contextual, interventional, strategies, and consequences through data analysis after 3-stage coding, and finally the main category: "Defects and inefficiency of the planning approach in the path of urban development" was obtained. Conclusion: Based on the results, urban planning is an interdisciplinary and action-oriented knowledge that deals with the city and the interactions and actions of residents with a critical and ethnographic approach, and within the framework of democratic and participatory governance, leads to integrated and sustainable development of the city and responsiveness to citizens' demands. Pragmatism, as a philosophical-methodological paradigm, can serve as a basis for redefining urban planning and its concepts in the future of Iran and provide the basis for changes in the prevailing attitudes, methods, and patterns in proportion to the context and demands of citizens, with the goal of pragmatically achieving integrated and sustainable development. بیان مسئله: حدود شش دهه از فعالیت رسمی شهرسازی در ایران می‌گذرد، اما دستاوردهای توسعه شهری متناسب با مدت‌زمان این فعالیت نبوده است. یکی از علل ناکارآمدیِ نظام شهرسازی ایران فقدان تعریف مشخص در چارچوب یک پارادایم نظری صریح است که نتیجه آن ابهام در تعریف، نقش، جایگاه و عملکرد این رشته است. هدف: پژوهش حاضر جستجوی تعریف شهرسازی را مبتنی بر فلسفه پراگماتیسم موردنظر قرار داده تا بتوان با ارائه مفهومی صریح از شهرسازی، زمینه‌ای واقع‌گرا برای عبور از ابهامات و دستیابی به توسعه شهری فراهم نمود. روش: پژوهش از نوع کیفی است و در آن از راهبرد نظریه زمینه‌ای برای فهم الگوهای شهرسازی ایران از دیدگاه حرفه‌مندان به‌منظور ارائه تعریف عمل‌گرا و با هدف زمینه‌سازی برون‌رفت از کاستی‌ها استفاده‌شده است. یافته‌ها: یافته‌ها از طریق تحلیل داده‌ها پس از کدگذاری 3 مرحله‌ای، به 5 مورد شرایط علی، زمینه‌ای، مداخله‌ای، راهبردها و پیامدها تفکیک و درنهایت مقوله اصلی: «نقص و ناکارآمدی رویکرد برنامه‌ریزی در مسیر توسعه شهری» به دست آمد. نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج، شهرسازی دانشی بین‌رشته‌ای و عمل‌محور است که با رویکردی انتقادی و مردم‌نگارانه به شناخت شهر و تعاملات و کنش‌های ساکنان پرداخته و در چارچوب حکمرانی دموکراتیک و مشارکتی، به توسعه‌ یکپارچه و پایدار شهر و پاسخگویی به مطالبات شهروندان می‌انجامد. پراگماتیسم می‌تواند به‌عنوان یک پارادایم فلسفی- روش‌شناختی، مبنایی برای بازتعریف شهرسازی و مفاهیم آن در آینده ایران قرارگرفته و زمینه تحولات در نگرش، روش‌ها و الگوهای حاکم را در تناسب با زمینه و مطالبات شهروندان، با هدف دستیابی عمل‌گرایانه به توسعه یکپارچه و پایدار فراهم نماید.

https://upk.guilan.ac.ir/article_8606_aac0b97d0caa81f5957e6789d803b5ee.pdf

دانشگاه گیلان دانش شهرسازی 2645-5412 8 4 2024 12 21 Identify the Conflict Between Residents’ and Tourists’ Interests in Tourist Routes of Historical Urban Contexts (Case Study: Sadr Alley in Tabriz) شناسایی تعارض منافع ساکنین و گردشگران در مسیرهای گردشگری بافت‌های تاریخی (نمونه موردی: گذر صدر تبریز) 43 60 8605 10.22124/upk.2025.27260.1943 FA حامد بیتی دانشیار و عضو هئیت علمی گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران باقر پورجواد اصل کارشناسی ارشد مرمت و احیای بناها و بافتهای تاریخی، دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه شهیدبهشتی، تهران، ایران محیا حسنی مرند کارشناسی ارشد طراحی شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران. محمد قلی پور کارشناسی شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران. Journal Article 2024 03 29 Background: Abandonment, decline of dynamism, and loss of life in urban-historical and residential contexts are issues for which, the presence of tourists is always considered as a solution. Differing goals, priorities, and desires between the two groups of residents and tourists, as well as occurrence of problems and existence of different advantages for each group, can lead to conflict between them. Therefore, considering the necessity of paying attention to the demands of residents, as well as demands of tourists, the conflict between these two groups are examined within the historical Sadr alley of Tabriz city. Objectives: The main objective of the current research was to understand the conflict of interests and achieving aligned goals between the demands of tourists and the desires of residents. Method: The research method has been a combination of qualitative and exploratory strategy. The data analysis was conducted using exploratory factor analysis and the SPSS Ver. 22 software. Results: The identified factors included four main aspects: the first factor includes “the presence of tourists and the vibrancy and liveliness of the neighborhood, welcoming and acceptance of tourists, reduction of tourists' expenses, special tourism entertainment land uses, and the congestion of alley in order to enhance tourists' safety; the second factor includes tourist accommodation facilities, tourism infrastructures, tourism-oriented businesses, diversity and range of activities, and tourists' freedom of choice in selecting activities; the third factor includes appropriate views and landscapes, ease of pedestrian and bicycle traffic, access to public transportation, environmental hygiene, and green spaces; and the fourth factor included the revival of national and religious ceremonies. Conclusion: The results indicate that there is no conflict between residents and tourists in the historical area, and residents and tourists can create a balanced system of benefits by embracing diverse and different amenities, while creating a suitable infrastructure, thereby fostering a balance of interests in the historical Sadr alley. بیان مسئله: رهاشدگی، افول پویایی و افت حیات در بافت‌های شهری- تاریخی و مسکونی از مسائلی هستند که همواره حضور گردشگران شهری به عنوان راه‌حلی برای رفع آنها یاد می‌شود. اهداف، اولویت‌ها و خواسته‌های متفاوت میان دو قشر ساکنین و گردشگران و بروز مشکلات و وجود مزایای متفاوت برای هر یک از طرفین، می‌تواند منجر به بروز تضادها و تعارض‌ منافع مابین آنها شود. ازاین‌رو با توجه به ضرورت توجه به خواسته‌های ساکنین و نیز نیازهای گردشگران، تعارض منافع این دو قشر در محدوده‌ی گذر تاریخی صدر شهر تبریز مورد شناسایی قرار می‌گیرد. هدف: در این پژوهش، هدف درک صحیحی از سازوکار تعارض منافع ساکنین و گردشگران و دستیابی به اهداف هم‌راستا بین نیازهای گردشگران و ساکنان و کاربست آن در طرح‌های بازآفرینی و توسعه گردشگری از منظر کالبدی است. روش: روش پژوهش ترکیبی بوده و با راهبرد پس‌کاوی انجام یافته است. تجزیه و تحلیل اطلاعات به صورت تحلیل عامل اکتشافی و با استفاده از نرم‌افزار SPSS Ver 22 صورت گرفته است. یافته‌ها: عوامل شناسایی شده شامل چهار مورد بودند؛ عامل اول شامل حضور گردشگران و شادابی و نشاط محله، استقبال از گردشگران و پذیرش آن‌ها، کاهش هزینه‌های گردشگران، کاربری‌های ویژه تفریحی گردشگری، شلوغی معبر به منظور افزایش امنیت گردشگران؛ عامل دوم شامل مراکز اقامتی گردشگری، زیرساخت‌های گردشگری، کسب‌وکارهای گردشگری، تنوع و دامنه‌ی فعالیت‌ها و آزادی انتخاب گردشگران در انتخاب فعالیت‌ها؛ عامل سوم شامل دید و منظرهای مناسب، راحتی تردد پیاده و دوچرخه، دسترسی به حمل‌ونقل عمومی، بهداشت محیطی و فضای سبز؛ و عامل چهارم شامل باززنده‌سازی مراسمات ملی و مذهبی. نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد که تعارض منافعی بین ساکنان و گردشگران در گذر تاریخی صدر وجود ندارد و ساکنان و گردشگران در یک نظام متعادل از منافع با جذب امکانات متنوع و متفاوت، ضمن ایجاد بستری مناسب می‌توانند موجب ایجاد تعادل منافع در این گذر تاریخی شوند.

https://upk.guilan.ac.ir/article_8605_fe02f10993e5a36c5d81a40c0106334b.pdf

دانشگاه گیلان دانش شهرسازی 2645-5412 8 4 2024 12 21 Effects of urban morphology on thermal comfort, Case Study: Urmia city (between Velayat Faqih Square and Baath Blvd) تأثیرات مورفولوژی شهری برآسایش حرارتی نمونه موردمطالعه: کلانشهر‌اورمیه (حدفاصل میدان ولایت فقیه تا بلوار بعثت) 61 82 7911 10.22124/upk.2024.25907.1899 FA اصغر عابدینی استاد گروه شهرسازی، دانشکده معماری، شهرسازی و هنر، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران فاطمه خجسته مقال دانشجوی کارشناسی ارشد شهرسازی . دانشکده معماری ، شهرسازی و هنر، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران حدیثه کوره پز سعید دانشجوی کارشناسی ارشد شهرسازی . دانشکده معماری ، شهرسازی و هنر، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران فاطمه عسگری دانشجوی کارشناسی ارشد شهرسازی . دانشکده معماری ، شهرسازی و هنر، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران Journal Article 2023 04 24 Urban morphology is a major trend in the study of the shape of the city in urban geography, the word morphology means: the science of form, whose job is to examine the shape of the form of the external structure or the way it is arranged. Urban morphology shows that settlements can be examined by key elements such as land uses, construction structures, the pattern of parts and the pattern of the street, and emphasizes the difference in the durability and lifespan of these elements. slow This article is based on practical purpose and on the basis of descriptive-analytical nature. By using the ENVI-met software, the obtained indicators are modeled and displayed as a micro-climate. In addition to the ENVI-met software, factor analysis is also used to summarize a large number of variables into a limited number of variables. and scoring and ranking have been done using it. The purpose of compiling the article is to investigate the impact of urban morphology on thermal comfort (between Velayat Faqih Square and Baath Boulevard). According to the information obtained from the present research: this area has an old and organic texture that was built based on traditional criteria and has an almost suitable morphology, but the conditions of this area can be improved by making small changes. In addition, the materials used in the buildings of this area (brick, flower straw, etc.) have suitable conditions that reflect the temperature and humidity and store the energy from the sun, so it can be said that life The adaptability of the range is also desirable. Highlight: By examining the effect of the spatial form and shape of the city, we came to the conclusion that the organic texture of Urmia city is much better than the newly built texture of the city. The climate of Urmia city has a significant impact on determining the thermal comfort of the city. مورفولوژی شهری جریانی عمده در مطالعه‌ی شکل شهر در جغرافیای شهری است، واژه‌ی مورفولوژی به این معناست: علم فرم، که کارش بررسی شکل فرم ساختار خارجی یا شیوه‌ی مرتب شدن است . مورفولوژی شهری نشان می‌دهد که سکونتگاه ها را می‌توان توسط عناصر کلیدی ای چون کاربری های زمین، ساختارهای‌ساخت و ساز، الگوی قطعات و الگوی خیابان مورد بررسی قرار داد و بر تفاوت دوام و طول عمر این عناصر تأکید می‌کند. این مقاله بر اساس هدف کاربردی و بر اساس ماهیت توصیفی – تحلیلی‌است. با استفاده از نرم افزار انوی مت شاخص های بدست آمده ، مدلسازی شده اند و به صورت خرد اقلیم نمایش داده می شوند.علاوه بر نرم افزار انوی مت۱،از تحلیل عاملی نیز برای تلخیص تعداد زیادی از متغیر‌ها به تعداد محدودی متغیر استفاده شده است و امتیاز بندی و رتبه بندی با استفاده از آن صورت گرفته است. هدف از تدوین مقاله بررسی تاثیر مورفولوژی شهری بر آسایش حرارتی (حدفاصل میدان ولایت فقیه تا بلواربعثت) می باشد. با توجه به اطلاعات به دست آمده از پژوهش حاضر : این محدوده دارای بافتی قدیمی و ارگانیک می باشد که بر اساس معیارهای سنتی بنا شده‌است و دارای مورفولوژی تقریبا مناسبی‌است اما می‌توان با ایجاد تغییراتی کوچک شرایط این محدوده را برای زیست بهتر نمود، علاوه بر آن مصالح به کار رفته در ساختمانهای این محدوده ( آجر ، کاه گل و....) دارای شرایطی مناسبی است که انعکاس دما و رطوبت و ذخیره سازی انرژی‌های حاصل از خورشید را فراهم می‌نماید، پس می‌توان گفت زیست پذیری محدوده نیز مطلوب می‌باشد.

https://upk.guilan.ac.ir/article_7911_3c394dca26d46153f44637799f41e8e1.pdf

دانشگاه گیلان دانش شهرسازی 2645-5412 8 4 2024 12 21 The future of Tehran in international Rankings آیندة کلانشهر تهران در رتبه‌بندی‌های بین‌المللی 83 103 8603 10.22124/upk.2025.25534.1885 FA سحر ندایی طوسی دانشیار گروه برنامه‌ریزی و طراحی شهری و منطقه‌ای، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article 2024 02 18 Urban ranking, among comparative urbanism approaches, has become one of the main agendas of those responsible for the development of the world's megacities; In this way, they can provide themselves with the "best" international position, improve their international reputation, and finally achieve the city's competitiveness. Setting up the vision of "Tehran as a cultural, knowledge-based and standard city in the Islamic world" shows the serious determination of the main custodians of development in improving the global position of this metropolis. However, Tehran's rank in international indices has not been in a good position especially in recent years and it is also declining. this research will focus on Tehran's future position in international rankings and the influencing factors. by using th "Correlational and Causality Research design" aims to analyze Tehran's changing international rankings through regression modeling, selecting the driving forces behind the city's rise or fall, the future scenarios would be envisioned. The research paper predicts two scenarios, one of which is a slow and gradual change of the situation to the status of 2020 and the other of a decline of the situation to the status of 2016. Carrying out the scenario of improving the situation definitely requires the improvement of the political economy and the overall socio-cultural situation. But it shows that the international determination of urban management is not ineffective in prestigious international and the strengthening of urban diplomacy can improve the position of the city even in the unfavorable macroeconomic and political environment. The research paper predicts two scenarios, one of which is a slow and gradual change of the situation to the status of 2020 and the other of a decline of the situation to the status of 2016. Carrying out the scenario of improving the situation definitely requires the improvement of the political economy and the overall socio-cultural situation. But it shows that the international determination of urban management is not ineffective in prestigious international and the strengthening of urban diplomacy can improve the position of the city even in the unfavorable macroeconomic and political environment. رتبه‌بندی شهری، در زمرة رویکردهای شهرسازی قیاسی ، با وجود نگرش تعمیم‌‌دهنده و همگن‌سازی که به تمامی شهرها فارغ از تنوع و تفاوت‌ها دارد، به یکی از دستورکارهای اصلی بدل شده است؛ تا از این طریق بتوانند در شاخص‌های بین‌المللی جایگاه "ترین‌" برای خود فراهم ساخته، تصویر و آوازه بین‌المللی خود را ارتقاء داده و در نهایت به رقابت‌پذیری شهری دست یابند. چشم‌انداز " تهران به‌مثابه جهان‌شهری فرهنگی، دانش‌بنیان و معیار در دنیای‌اسلام" نشان از خواست متولیان‌توسعه در ارتقاء جایگاه جهانی این کلانشهردارد. حال آن‌که رتبه تهران در شاخص‌های‌بین‌المللی به ویژه در سال‌های اخیر از وضعیت مناسبی برخوردارنبوده و به نوعی روبه‌افول نیز هست. براساس مسئله طرح‌شده، دستورکار اصلی پژوهشِ پیشِ رو به آینده‌نگری وضعیت و جایگاه آتی کلانشهرتهران در رتبه‌بندی‌های بین‌المللی و عوامل اثرگذار بر این وضعیت اختصاص یافته است. در این رابطه، می‌کوشد در چهارچوب "طرح پژوهش‌ هم‌بستگی و سببی" به جمع‌بندی تحولات جایگاه تهران در رتبه‌بندی‌های بین‌المللی پرداخته، سپس با گزینش نیروهای محرک و اثرگذار بر افول و صعود جایگاه این کلانشهر، مدلسازی رگرسیونی رابطه میان رتبه تهران، به مثابه متغیر وابسته، و نیروهای اثرگذار بر این جایگاه به مثابه متغیرهای مستقل را در دستورکار قراردهد. در نهایت پس از شناسایی این رابطه وضعیت آتی را در قالب سناریوهایی آینده‌نگری‌کند. دستاورد پژوهش دو سناریوی خوش‌بینانه صعود آرام و تدریجی وضعیت به جایگاه سال 2020 و دیگری نزول وضعیت به جایگاه سال 2016 را پیش‌بینی‌می‌کند. تحقق سناریوی بهبود وضعیت مستلزم ارتقاء شاخص‌های کلان اقتصاد سیاسی و بهبود اوضاع کلان اجتماعی-فرهنگی سرزمینی است. پژوهش سببی انجام‌شده نشان‌می‌دهد که عزم بین‌المللی مدیریت شهری در حضورپذیری موثر و مداوم در مجامع و موسسات معتبر رتبه‌بندی بین‌المللی از طریق فراهم ساختن و انتشار مستمر پایگاه داده معتبر، بهبود شاخص‌های مطرح و نیز تقویت دیپلماسی شهری کم‌اثر نبوده و می‌تواند حتی در فضای نامطلوب کلان اقتصاد سیاسی نیز جایگاه شهر را ارتقاء دهد.

https://upk.guilan.ac.ir/article_8603_de8e2e2dd70db4625e060e04e4162422.pdf

دانشگاه گیلان دانش شهرسازی 2645-5412 8 4 2024 12 21 Identifying Key Spatial bade keyFactors and drivers of Development of East Azerbaijan Province with a Futures Studies Approach شناسایی عوامل کلیدی و پیشران‌های آمایشی توسعه استان آذربایجان شرقی با رویکرد آینده پژوهی 104 123 8458 10.22124/upk.2025.29399.1997 FA سیداسداله حجازی دانشیار، گروه ژئومورفولوژی، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. علی فرجی دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی آمایش سرزمین، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. Journal Article 2024 06 27 The appropriate effectiveness of today's decision-making is related to understanding the future situation and how to face it; in the field of planning, especially urban and regional planning or national and regional development plans, addressing the future and its planning is an inseparable part of the planning process. In most cases, addressing the future by relying on forecasting and analyzing trends has created countless problems in implementing plans. These problems often arise from not paying attention to the effects of emerging or emerging technologies on human life or neglecting the driving forces and key factors in the development process, causing their gradual weakening and ultimately their negative impact on the entire system. Today, futures research approaches in the field of planning emphasize finding key factors and drivers of development in the planning space so that the planner, having the levers of control and management of the future, can address the desired architecture of the future. Therefore, explaining the factors affecting the development of East Azerbaijan Province, relying on the science of futures studies, plays a significant role in the comprehensive development and progress of this city. In this regard, the main question of the present study is: What are the key factors affecting the development of East Azerbaijan Province with a futures studies approach? The variable of investment attraction from the capital market, domestic and foreign, business environment and economic security and stability, and inflation control has the highest direct impact on the development of East Azerbaijan province. These factors are also the most important factor in terms of indirect impact on the development process of the province. Therefore, paying attention to these three variables in the development process of the province is essential for planners and managers. The indicators affecting the development strategy of the province are in five economic dimensions - agriculture/industry/commerce, cross-sectoral/tourism, infrastructure, social and cultural, and environmental. In this study, all 52 factors affecting the physical development strategy of the province were entered into the software and a short indicator was considered for each. چکیده بیان مسئله: استان آذربایجان شرقی، به دلیل موقعیت ژئوپلیتیکی در منطقه شمال غرب ایران و ویژگـی مرکزیت نسبی برای منطقـه قفقـاز و سـایر کشـورهای همسـایه ایـران، از اهمیـت زیـادی در برنامه‌ریزی‌های توسعه برخوردار است. هدف: عوامل کلیدی و پیشران‌های توسعه استان اذربایجان شرقی با رویکرد آینده پژوهی شناسایی و معرفی می‌شوند. روش: این تحقیق از لحاظ ماهیت، تحلیلی و اکتشافی و از لحاظ هدف، کاربردی است. در این پژوهش، از مدل‌های ترکیبی کمی و کیفی بهره گرفته شده‌است. برای جمع‌آوری اطلاعات داده‌های مورد نیاز از روش مرور نظامند منابع، مصاحبه، پنل خبرگی و برای تکمیل پرسشنامه اثرات متقاطع از روش دلفی در دو مرحله استفاده شده است یافته‌ها: نشان‌ می‌دهند که از بین 52 پیشران مورد بررسی برای توسعه استان آذربایجان شرقی، 10 پیشران شامل جذب سرمایه گذاری داخلی و خارجی، فضای کسب و کار، امنیت و ثبات اقتصادی و کنترل تورم، حکمرانی خوب، هوش مصنوعی، تعاملات اقتصادی بین المللی و موضوع تحریم‌ها، توسعه بازرگانی فراملی، ملی و منطقه ای، کاهش تصدی گری دولتی و افزایش اختیارات بخش خصوصی، توسعه صنعتی و معدنی ( خودروسازی، الکترونیک و صنایع پایین دست معدن مس و طلا)، زنجیره ارزش و تولید به ترتیب بیشترین میزان اثرگذاری مستقیم بر سایر متغیرها را داشته‌است. نتیجه‌گیری: نتایج کلی پژوهش نشان دادند؛ عوامل «جذب سرمایه گذاری از بازار سرمایه و داخلی و خارجی» از حوزه اقتصادی- کشاورزی/ صنعت/ بازرگان؛ عامل «فضای کسب و کار» و «امنیت و ثبات اقتصادی، و کنترل تورم» از حوزه فرابخشی/ گردشگری متغیرهای تأثیرگذار و نقش اساسی در تحقق ارتقای سطح توسعه استان آذربایجان شرقی در اینده خواهند داشت. این نتایج نشان می دهد با تمرکز بر چند عامل مهم بعنوان پیشران های توسعه میتوان چرخ توسعه استان را روانتر و کارآمدتر به حرکت درآورد.

https://upk.guilan.ac.ir/article_8458_6d2fa90b6f79a04f2f36f58c15550128.pdf