دانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923Content Analysis of Iranian Ph.D. Theses on Urban Planning with Emphasis on the Relationship between Knowledge and Researchتحلیل محتوای رساله های دکتری شهرسازی ایران با تأکید بر رابطه دانش و پژوهش120468010.22124/upk.2021.18113.1586FAمحمد مهدیعزیزیاستاد، دانشکده شهرسازی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایرانمستورهقلیپوردکتری شهرسازی، دانشکده شهرسازی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایرانJournal Article20201107<strong>Background:</strong> A Review of the criticisms made about Iran's urban planning indicates significant points regarding the quality of professional planning activities, research outputs and its knowledge production system. It is supposed that current knowledge, research and profession defections and shortcomings that each experience individually are the result of a general flaw in the relationship between all of them. Establishing PhD planning courses in various world universities have a significant history and its research outcomes have been trying to enrich planning knowledge base. Iranian PhD Urban Planning courses began in 1968 at the University of Tehran. Since 2009, Shahid Beheshti and Tarbiat Modarres universities, then other universities have joined this movement. However, the question is how the content of the knowledge-research relationship is defined in Iranian urban planning and to improve the knowledge of Iranian urban planning, what content should Ph.D. theses cover?<br /><strong>Objectives:</strong> This study aims to find out what effect the content of PhD Urban Planning theses in Iranian urban planning knowledge in these years and the role they should play in the coming years.<br /><strong>Methodology:</strong> This article is a fundamental research type and the research method is based on qualitative content analysis. Therefore, 461 English PhD Urban Planning theses, 20199 English articles, 5199 Persian articles and 123 Persian PhD Urban Planning Theses were analyzed as study samples.<br /><strong>Results:</strong> The study showed that the categories of philosophy and theories have been the first priority in both knowledge of urban planning and research of the world as well as in Iran.<br /><strong>Conclusion: </strong>Comparing the relationship between Iranian and global knowledge-research, indicates that the PhD researchers can determine three goals to choose the subject of their theses. These goals include: enriching Iranian urban planning knowledge, take a step in the direction of global urban planning knowledge or considering a combination of these two goals. Based on the selection of each of these goals, a list of thematic priorities is proposed for PhD researchers.<strong>بیان مسئله: </strong>مروری بر نقدهای صورت گرفته درباره ی شهرسازی ایران، نکات قابل توجهی را در رابطه باکیفیت فعالیتهای حرفه ای شهرسازی، خروجی های پژوهشی و سیستم تولید دانش آن نشان میدهد. نقصها و کاستی هایی که هر یک بهصورت مجزا تجربه میکنند، حاصل یک نقص کلی در ارتباط میان آنها است. برگزاری دوره های دکتری شهرسازی در دانشگاه های مختلف جهان از سابقه قابل توجهی برخوردار است و ماحصل پژوهشی آن تلاش در غنی ساختن پایه ی دانش این رشته دارد. دوره ی دکتری شهرسازی در ایران از سال 1347 در دانشگاه تهران آغاز شد و از سال 1388 دانشگاه های شهید بهشتی و تربیت مدرس و پس از آن دانشگاه های دیگر به این جریان پیوستند. اما سؤال این است که محتوای رابطه ی دانش-پژوهش در شهرسازی ایران چگونه تعریف میشود و برای بهبود دانش شهرسازی ایران، رساله های دکتری چه حیطه ی محتوایی را می بایست پوشش دهند؟<br /><strong>هدف:</strong> این پژوهش تلاش دارد تا دریابد رساله های دکتری در این سالها چه تأثیر محتوایی در دانش شهرسازی ایران داشته و در سالهای آتی چه نقشی را میبایست ایفا کنند.<br /><strong>روش:</strong><strong> </strong>با نوع پژوهش حاضر بنیادی بوده و روش تحقیق آن تحلیل محتوای کیفی است. نمونه های موردمطالعه در این تحقیق تعداد 461 رساله ی دکتری شهرسازی جهانی و 123 رساله ی شهرسازی دانشگاههای سطح یک کشور بوده است.<br /><strong>یافتهها:</strong> مطالعات صورت گرفته حاکی از آن است که مقوله ی فلسفه و نظریه ها اولویت اول در دانش و پژوهش داخلی و جهانی در دوران معاصر بوده است.<br /><strong>نتیجه گیری: </strong>درنتیجهی مقایسه رابطه ی دانش-پژوهش داخلی و جهانی از خلال مطالعات صورت گرفته در این مقاله، میتوان گفت که پژوهشگر دوره دکتری برای تعیین موضوع رساله خود میتواند سه هدف را دنبال کند. در پی غنی ساختن دانش شهرسازی ایران برآید؛ در راستای دانش شهرسازی جهانی گام بردارد یا تلفیقی از این دو هدف را مدنظر قرار دهد. مبتنی بر انتخاب هر یک از این اهداف، لیستی از اولویتهای موضوعی برای پژوهشگران دوره دکتری پیشنهادشده است.https://upk.guilan.ac.ir/article_4680_96333aaf925c09a7fec59f9c42059e1a.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923Application Analysis of Transfer Development Right (TDR) Approach for Conservation Historical Textures (Case Study: Urmia Historical Texture)تحلیل کاربست رویکرد انتقال حق توسعه (TDR) جهت حفاظت از بافتهای تاریخی (مطالعه موردی: بافت تاریخی شهر ارومیه)2139467610.22124/upk.2021.16817.1494FAمحمدحسینپورحسن زادهدانشآموخته کارشناسی ارشد برنامهریزی شهری، گروه شهرسازی، دانشکده معماری، شهرسازی و هنر، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایرانقادراحمدیاستادیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری، شهرسازی و هنر، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایرانJournal Article20200614<strong>Background:</strong> Historical textures are the main and important components of cities that have unique historical and cultural values. Today, cities are witnessing the loss of this precious heritage through unconventional construction without regard for cultural and historical values. In order to prevent the destruction of these texture, it is necessary to use an effective and practical method.<br /><strong>Objectives:</strong> The main purpose of the present research is to analyze the mechanism of TDR approach as a protection method and feasibility study of its use to protect the historical context of Urmia.<br /><strong>Methodology:</strong> The research is applied research in terms of purpose and descriptive-analytical research in terms of nature. Theoretical foundations of research were obtained through documentary-library studies and to investigate the study area, the criteria for determining the areas of sending (protection) and receiving (development) were extracted and using Delphi and AHP methods, the importance of the criteria was determined and then using GIS software, the zones of sending and receiving were determined and prioritized. After that, by compilation and design a program for transfer development right, planning has been done in the designated areas.<br /> <strong>Results and Conclusion:</strong> The results indicate that the TDR approach by identifying areas susceptible to development throughout the city of Urmia and the transfer of development rights of historical texture owners to these areas and if the basic building density is 120 percent and the development right ratio is 20% to 80%, it will be able to execute and protect the historical texture of Urmia and is a reliable way to protect this texture.<strong>بیان مسئله: </strong>بافتهای تاریخی از اجزاء و بخشهای اصلی و مهم شهرها هستند که دارای ارزشهای منحصربهفرد تاریخی و فرهنگی میباشند. امروزه شهرها شاهد از بین رفتن این میراث ارزشمند از طریق ساختوسازهای بیرویه و بدون ملاحظه ارزشهای فرهنگی و تاریخی هستند. بهمنظور جلوگیری از بین رفتن این بافتها بهکارگیری یک روش مؤثر و کاربردی ضروری است.<br /><strong>هدف:</strong> هدف اصلی تحقیق حاضر تحلیل و بررسی سازوکار رویکرد انتقال حق توسعه (TDR) بهعنوان یک روش حفاظتی و امکانسنجی کاربست آن جهت حفاظت از بافت تاریخی شهر ارومیه است.<br /><strong>روش:</strong><strong> </strong>پژوهش ازنظر هدف، پژوهشی کاربردی و ازنظر ماهیت و روش نیز پژوهشی توصیفی– تحلیلی است. مبانی نظری تحقیق از طریق مطالعات اسنادی-کتابخانهای بهدستآمده و جهت بررسی محدوده موردمطالعه، ابتدا معیارهای تعیین پهنههای ارسال (حفاظت) و دریافت (توسعه) استخراج و با استفاده از روش دلفی و AHP، اهمیت معیارها مشخصشده سپس با استفاده از نرمافزار GIS، پهنههای ارسال و دریافت تعیین و اولویتبندی شدهاند. پسازآن با تدوین و طراحی مدل برنامه انتقال حق توسعه به برنامهریزی در پهنههای تعیینشده پرداختهشده است.<br /><strong>یافتهها و نتیجه گیری</strong>: نتایج تحقیق حاکی از آن است که رویکرد انتقال حق توسعه با شناسایی پهنههای مستعد توسعه در سرتاسر شهر ارومیه و انتقال حق توسعه مالکان بافت تاریخی به این مناطق و در صورت رعایت تراکم ساختمانی پایه 120 درصد و نسبت حق توسعه 20 به 80 درصد، قابلیت اجرایی و محافظت از بافت تاریخی شهر ارومیه را خواهد داشت و یک روش مطمئن جهت حفاظت از این بافت است.https://upk.guilan.ac.ir/article_4676_99a2d802bde0dd41a088a2a312ad5cb6.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923-تأثیر مؤلفه های کالبدی تبلیغات شهری در آلودگی بصری منظر شهری4164494610.22124/upk.2021.18757.1608FAتقیاحمدیدانشجوی دکتری شهرسازی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایرانکیانوشذاکرحقیقیدانشیار، گروه شهرسازی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران0000-0002-7963-0499امیرحسینپورجوهریاستادیار، گروه شهرسازی، واحد شهر قدس دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایرانJournal Article20210129Background: One of the current challenges in the life of metropolises is the existence of visual pollution along with other environmental pollution, which of course is less said or written about. Urban advertising is one of the manifestations of development in cities, which has brought visual pollution to citizens. Interestingly, as the level of growth and development of cities increases, so does urban advertising, and consequently the visual pollution caused by urban advertising also increases.<br />Objective: The main purpose of this research is to improve the quality of appearance and urban towncape in the field of urban advertising and also to rank the impact of components and physical indicators of urban advertising in the production of visual pollution in townscape and provide a practical solution to reduce this pollution for Tehran.<br />Methodology: Research based on quantitative survey method and questionnaire tools in the field of physical indicators of urban advertising include: design indicators, location of urban advertising structure and graphic design of advertising message; After validation and reliability of indicators and items, 399 citizens of Tehran were conducted as a research sample and the results of the questionnaire were analyzed in the structural equation model (SEM) and the effect of each of them on visual pollution was ranked.<br />Results: The research shows that the most important physical indicators of urban advertising underlying visual pollution are location, advertising structure, structural design and graphic design of advertising message, respectively.<br />Also, the most important sub-indicators of each indicator are as follows; In the location index of structures, respectively (density of structures, misalignment of class boards, blocking of art-architecture-natural landscapes-legibility of urban signboards), in the index of structural design (shape, lighting system and height of the structure) and in the graphic design index (number of words) , Abbreviations and graphic design images are the most important factors.<br />Highlights: Considering the impact of urban advertising on the quality of urban landscape and on the other hand the lack of research in this field, this article tries to explain the importance of urban advertising in urban landscape planning and design.<strong>بیان مسئله</strong><strong>:</strong><strong> </strong> از چالشهای کنونی حیات کلانشهرها، وجود آلودگیهای بصری ناشی از تبلیغات شهری در کنار سایر آلودگیهای زیستمحیطی است که به نظر همگام با رشد و گسترش شهرها، بر دامنه آن افزوده میشود. امروزه تبلیغات شهری یکی از سرویسهای موردنیاز شهرهاست و درصورتیکه طراحی و چیدمان مناسبی در فضای شهری نداشته باشد، میتواند کیفیت سیما و منظر شهری را تحت تأثیر قرار داده و طیفی از وضعیت آلودگی بصری را در منظر شهری ایجاد کنند.<br /><strong>هدف:</strong> پژوهش باهدف اصلی کاهش آلودگی بصری ناشی از تبلیغات شهری از سیما و منظر شهری و همچنین رتبهبندی تأثیر مؤلفهها و شاخصهای کالبدی تبلیغات شهری در ایجاد آلودگی بصری در منظر شهری و ارائه راهکارهایی برای کاهش این آلودگیها در کلانشهر تهران است.<br /><strong>روش: </strong>پژوهش مبتنی بر روش کمی پیمایش و ابزار پرسشنامه در حوزه شاخصهای کالبدی تبلیغات شهری شامل شاخصهای طراحی، مکانیابی سازه تبلیغات شهری و طراحی گرافیکی پیام تبلیغاتی است. پس از اعتبار و پایایی سنجی شاخصها و گویهها، از 399 نفر از شهروندان تهرانی بهعنوان نمونهی پژوهش اجراشده و نتایج پرسشنامه در مدل معادلات ساختاری (SEM) تحلیلشده و تأثیر هریک از آنها در آلودگی بصری رتبهبندی شدهاند.<br /><strong>یافتهها:</strong>یافتههای پژوهش نشان میدهد که مهمترین شاخصهای کالبدی تبلیغات شهری زمینهساز آلودگی بصری، به ترتیب مکان گزینی سازه تبلیغاتی، طراحی سازه و طراحی گرافیکی پیام تبلیغاتی هستند. همچنین مهمترین زیرشاخصهای هریک از شاخصها نیز بدین ترتیب میباشند: در شاخص مکانگزینی سازهها به ترتیب تراکم سازهها، عدم همترازی تابلوهای صنفی، مسدود شدن چشماندازهای طبیعی و خوانایی تابلوهای راهنمای شهری، در شاخص طراحی سازه، شکل، سامانه نورپردازی و ارتفاع سازه و در شاخص طراحی پیام گرافیکی نیز تعداد کلمات، اختصار و تصاویر طرح گرافیکی مهمترین عوامل هستند.https://upk.guilan.ac.ir/article_4946_2a25d30617530258d2b9845d4faae243.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923Urban Ventilation Conceptualization: Explaining Conceptual Models and Identification of Measurement Indicatorsواکاوی مفهومشناختی تهویه شهری: تبیین مدلهای مفهومی و شناسایی شاخصهای اندازهگیری6589478210.22124/upk.2021.18549.1600FAمهساکشاورز محمدیاندانشجوی کارشناسی ارشد طراحی شهری، گروه شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایراناحمدخلیلیاستادیار،گروه شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایرانسید مجیدمفیدی شمیرانیاستادیار،گروه شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایرانJournal Article20210103Background: The issue of air pollution and the decline in the metropolitans’ air quality over the next 30 years will be one of the most catastrophic challenges and the leading cause of premature death worldwide. It seems that along with the booming growth of the urban population, physical changes which have been resulted from the use of traditional approaches in urban planning and design, have led to a decline in urban air quality.<br />Objectives: By a comprehensive review of natural ventilation literature, the present study aims to provide a theoretical and operational framework for conceptualization and measuring the quality of urban natural ventilation in the local level (neighborhood and block).<br />Method: Being a survey- case study research, the article intends to explain the main components of the concept of urban natural ventilation, to determine the factors affecting urban natural ventilation and the dimensions affected by urban ventilation (in the local level), in order to extract the general indicators for measuring the quality of natural ventilation in urban areas.<br />Result: By presenting five effective factors on natural ventilation, and five affected areas of natural ventilation based on their scale, the conceptual model of the research which shows a comprehensive connection among the influential components has been provided. In addition, by using the Goeller evaluation matrix, 35 morphological indicators which have been extracted from the literature review have been ranked, and 10 main indicators have been selected as the first priorities to assess the condition of natural ventilation in urban areas.<br />Conclusion: Identifying the 10 morphological indicators, affecting natural ventilation, suggests that the application of these indicators for a ventilation-based urban development may conflict with some general development guidelines of other urban approaches such as Sustainability and the Compact City approach. Therefore, it appears necessary to conduct multifaceted solutions based on contextual circumstances.<strong>بیان مسئله: </strong>آلودگی هوا و نزول کیفیت هوای شهری در 30 سال آینده به عنوان یکی از اصلیترین چالشهای ساکنین کلانشهرها و دلیل اصلی مرگ و میر زودرس مطرح خواهد بود. به نظر میرسد که در کنار رشد لجامگسیخته جمعیت شهری، تغییرات کالبدی منتج از بکارگیری رویکردهای سنتی در نظامهای برنامهریزی و طراحی شهری، موجب نزول کیفیت هوا در شهرها شده است.<br /><strong>هدف: </strong>پژوهش حاضر، در نظر دارد تا با مرور ادبیات مرتبط با تهویه طبیعی، چارچوبی نظری و عملیاتی برای مفهومسازی و سنجش تهویه شهری در مقیاس میانی (محله و بلوک)، ارائه دهد.<br /><strong>روش: </strong>پژوهش حاضر از نوع پیمایشی و موردکاوی است و در نظر دارد تا با تبیین ارکان و محورهای اصلی مفهوم تهویه شهری، مؤلفههای اثرگذار بر تهویه شهری و ابعاد اثرپذیر از آن را مشخص و از این ره شاخصهای عام سنجش کیفیت تهویه شهری را استخراج نماید.<br /><strong>یافتهها: </strong>در مقاله حاضر، پنج عامل اثرگذار بر تهویه طبیعی و پنج حوزه اثرپذیر از آن به تفکیک مقیاس مشخص شده و در نهایت مدل مفهومی پژوهش که نماینگر تصویری کلان از ارتباطات میان مؤلفههای تأثیرگذار و نوع کنش آنها با مفهوم تهویه شهری است؛ ارائه شده است. همچنین با بهرهگیری از ماتریس ارزیابی گولر و تعیین معیارهای اولویتبندی، از میان 35 شاخص عام مستخرج از مطالعات جهانی، 10 شاخص به عنوان شاخصهای نهایی سنجش تهویه انتخاب گردیدند.<br /><strong>نتیجه گیری: </strong>شناسایی شاخصهای 10 گانه مورفولوژیک تأثیرگذار بر تهویه طبیعی، نشان از آن دارد که اعمال این شاخصها در توسعههای شهری مبتنی بر تهویه ممکن است در تقابل با برخی از دستورالعملهای عام توسعهای سایر رویکردهای شهری قرار گیرد. اختلافات ماهوی میان راهبردهای کلان رویکردهایی چون توسعه پایدار، شهر فشرده و ... با راهکارهای مدنظر در توسعه شهری مبتنی بر تهویه طبیعی، از جمله این تفاوتهاست؛ که تدقیق و تلفیق راهکارهای چندوجهی را با توجه به زمینه اقدام ضروری مینماید.https://upk.guilan.ac.ir/article_4782_ada5628884f0f6fc2d96816b3c915294.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923The Evolution of Urban Planning and Its Connections with the Formulation of the Question of Iran in the New Knowledge Systemتحول برنامهریزی شهری و پیوندهای آن با مسئله ایران در نظام دانش جدید91106513510.22124/upk.2021.19745.1647FAصالحروشنیدانشجوی دکتری شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.مظفرصرافیاستاد، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایرانJournal Article20210529<strong>Background:</strong> The emergence of the political in urban planning, which has been reflected in the Iranian scholars' works in recent years, has led to the importance of issues in the field of social sciences in planning. Moreover, with the invalidating universal readings in planning, the socio-historical context has played a more prominent role. In our new knowledge system, the explanation of the historical situation of Iran is based on two approaches: Orientalism (Eurocentric perspective) and Nativism (reaction to orientalism). Both of these approaches have been made possible based on constructing the "other", in which less attention has been paid to the complexities of historical reality. In recent years, with the critique of both approaches, a new space for speaking and conceptualization has emerged, which emphasizes the positive reading and immanent analysis of the historical reality in Iran.
<strong>Objectives:</strong> This paper is seeking to identify the existing readings and narratives of the historical experience of the urban planning in Iran by showing the role of the context issues in urban planning.
<strong>Methodology:</strong> Based on an ontological question, this paper is committed to the research question itself by avoiding a priori application and direct theory and method, and therefore pursues invisible structures and mechanisms in the dominant narratives with a post-critical strategy and an approach based on critical realism.
<strong>Results:</strong> The identified narratives are: a) the relative success of planning in the technical dimension b) the failure of planning in Iran c) the lack of formation of planning in Iran, d) the special nature of planning in Iran and e) the transition view of planning (with two aspects focusing on the past and The future and thus the suspension of the present as well as the emerging space of immanent reading).
<strong>Conclusion: </strong>These readings which we called narratives are related to explaining the situation of Iran in the social sciences and our new system of knowledge. Using special mechanisms, it has become difficult to conceptualize the historical facts of urban planning. Along with the social sciences, here, in some later narratives, there are signs of a new space for an immanent reading of the experience of urban planning.<strong>بیان مسئله: </strong>پرسش این مقاله در ارتباط با رابطه میان نحوه صورتبندی مسئله ایران در نظام دانش جدید ما (به طور عمده در علوم اجتماعی) و شکلگیری خوانشهای موجود از تجربه برنامهریزی شهری در ایران است. در نظام دانش جدید ما، توضیح وضعیت تاریخی ایران ذیل دو رویکرد کلان شرقشناسانه (با نگاهی اروپامحور) و بومیگرایانه (عکسالعملی در برابر اولی) استوار شده است. هر دو این رویکردها بر مبنای ساختن «غیر» و با نگاهی ذاتگرایانه ممکن شدهاند و در آنها به پیچیدگیهای واقعیت تاریخی و ابعاد گستره آن کمتر توجه شده است.
<strong>هدف:</strong> این مقاله به دنبال شناسایی خوانشها و روایتهای موجود از تجربه تاریخی برنامهریزی شهری در ایران است.
<strong>روش:</strong><strong> </strong>با پرسشی هستیشناختی، این مقاله با پرهیز از کاربست پیشینی و بلاواسطه نظریه و روش، به خود پرسش پژوهش متعهد است و از اینرو با استراتژی پسکاوانه و رهیافتی مبتنی بر واقعگرایی انتقادی به دنبال ساختارها و مکانیزمهایی غیرقابل رؤیت در روایتهای غالب است.
<strong>یافتهها:</strong> روایتهای شناسایی شده عبارتند از: الف- موفقیت نسبی برنامهریزی در بعد فنی ب- شکست برنامهریزی در ایران ج- عدم شکلگیری برنامهریزی در ایران، د- ذات ویژه برنامهریزی در ایران و ه-قرارگیری برنامهریزی ذیل فرآیند گذار (که دارای دو وجه تمرکز بر گذشته و آینده و در نتیجه تعلیق حال و نیز فضایِ نوظهور خوانش مؤثر است). تغییر در نگاه به برنامهریزی از امر فنی به امر سیاسی نیز امکان رؤیت ابعاد جدیدی از تعامل برنامهریزی با سایر حوزههای دانش (در قلمرو علوم اجتماعی) را ممکن کرده است.
<strong>نتیجه گیری: </strong>روایتهای فوق در برنامهریزی شهری با توضیحِ وضعیت ایران در نظام دانش جدید ما پیوند دارند و با مکانیزمهایی خاص، مفهومپردازی وضعیت تاریخی برنامهریزی شهری ذیلِ آنها دشوار شده است. همراستا با علوم اجتماعی، در اینجا نیز در برخی روایتهای متاخر نشانههایی از فضایی جدید برای خوانشی مؤثر از تجربه برنامهریزی شهری به چشم میخورد.https://upk.guilan.ac.ir/article_5135_8f8bf7892aa9a2f38b83640f1c8ef262.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923Analysis of Factors and Components of the Sense of Belonging to Place in the Old Neighborhoods of Tabriz City (Case Study of Ahrab Neighborhood of Tabriz)تحلیل عوامل و مؤلفههای حس تعلق به مکان در محلات قدیمی شهر تبریز (نمونه موردی محله اهراب تبریز)107125467410.22124/upk.2021.16220.1441FAمصطفیبصیریاستادیار گروه شهرسازی و معماری، واحد ایلخچی، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلخچی، ایرانعلیزینالی عظیماستادیار گروه معماری و شهرسازی، عضو باشگاه نخبگان و پژوهشگران واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایرانعلیآذراستادیار گروه شهرسازی و معماری، واحد مراغه، دانشگاه آزاد اسلامی، مراغه، ایرانJournal Article20200410<strong>Background:</strong> The neighborhood is not only a place and environment for human activities and shelter, but also a phenomenon that human beings, in their interaction with it, give meaning to and become attached to. But today, the sense of belonging to the place in the old and historical neighborhoods is at a low level due to the negligence of the relevant organizations.
<strong>Objectives:</strong> This study analyzes the factors and components of the sense of belonging to the place in Ahrab neighborhood of Tabriz.
<strong>Methodology:</strong> The present study is descriptive-analytical in terms of nature and content of the work and is of survey type. In-depth interviews and questionnaires were used to collect data. The statistical population is the population of Ahrab neighborhood of Tabriz which is equal to 17952 people. The sample size of the Cochran's formula was 376. The sampling method is simple random. Cronbach's alpha was used to evaluate the reliability of the questionnaire. To test the research questions, the normality of the data was first examined using the Kolmogorov-Smirnov test, and after confirming the normality of the data, Pearson correlation and confirmatory factor analysis were used for the second time. The calculations were performed on SPSS and Amos software.
<strong>Results:</strong> The goodness of fit index (GFI) is 0.915, which indicates the acceptability of this rate for optimal fit of the model. The root mean square of the estimation error (RMSEA) is 0.065, which is acceptable due to being less than 0.08 and indicates the confirmation of the research model. Also, the Tucker-Lewis Index (TLI) is 0.906, the Comparative Fit Index (CFI) is 0.903, and PNFI Index is 0.71, which all indicate the desired fit and confirmation of the research model.
<strong>Conclusion: </strong>It showed that the passage of time with a factor of 0.96 has the greatest effect on the sense of belonging to the place. It is followed by readability and accessibility, visual richness, furniture and equipment, emotional, spatial quality, social interactions, beauty and symbols and identity.<strong>بیان مسئله: </strong>محله تنها یک مکان و محیط برای فعالیتهای انسانی و سرپناه نیست بلکه پدیدهای است که انسان در تعامل خود با آن، بدان معنا بخشیده و به آن دلبسته میشود. اما امروزه حس تعلق به مکان در محلات قدیمی و تاریخی به دلیل بیتوجهی مدیران شهری در سطح پایینی قرار دارد.
<strong>هدف:</strong> این پژوهش به تحلیل عوامل و مؤلفههای حس تعلق به مکان در محله اهراب شهر تبریز میپردازد.
<strong>روش:</strong><strong> </strong>تحقیق حاضر به لحاظ ماهیت و محتوای کاری، توصیفی- تحلیلی و از نوع پیمایشی است. بهمنظور گرداوری دادهها از مصاحبه عمیق و پرسشنامه استفاده شد. جامعه آماری،جمعیت محله اهراب تبریز که برابر 17952 نفر است. حجم نمونه هم ازآن نبا استفادهبببببب فرمول کوکران، برابر 376 نفر به دست آمد. روش نمونهگیری بهصورت تصادفی ساده است. جهت بررسی پایایی پرسشنامه،از آلفای کرونباخ استفاده شد. برای آزمون سؤالات تحقیق، ابتدا نرمال بودن دادهها با استفاده از آزمون کولموگروف-اسمیرنوف موردبررسی قرار گرفت و پس از تأیید نرمال بودن دادهها، از همبستگی پیرسون و تحلیل عاملی تأییدی مرتبه دوم استفاده شد. محاسبات در نرمافزار SPSS و Amos انجام گرفت.
<strong>یافتهها: </strong>شاخص نیکویی برازش (GFI) 915/0 است که نشاندهنده قابلقبول بودن این میزان برای برازش مطلوب مدل است. مقدار ریشه میانگین مربعات خطای برآورد (RMSEA) نیز 065/0 است که با توجه به کوچکتر بودن از 08/0، قابلقبول بوده و نشاندهنده تأیید مدل پژوهش است. همچنین شاخص توکر- لویس (TLI) 906/0؛ شاخص برازش تطبیقی (CFI) 903/0 و شاخص برازش مقتصد هنجار شده (PNFI) 71/0 است که همگی نشاندهنده برازش مطلوب و تأیید مدل پژوهش است.
<strong>نتیجه گیری: </strong>گذر زمان با بار عاملی 96/0 بیشترین تأثیر را در حس تعلق به مکان دارد. پسازآن به ترتیب خوانایی و دسترسی، غنای بصری، مبلمان و تجهیزات، مولفههای احساسی، کیفیت فضایی، تعاملات اجتماعی، زیبایی و نمادها و هویت قرار دارند.https://upk.guilan.ac.ir/article_4674_d04021f92637a2aca1945bfc4357c175.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923Exploration of changing conceptual attitudes in the city in the context of epidemic diseases from the perspective of urban design and planningکندوکاوی در تغییر نگرشهای مفهومی در شهر در شرایط بیماریهای همهگیر از منظر برنامهریزی و طراحی شهری127151486410.22124/upk.2021.16945.1504FAهادیپنداراستادیار گروه طراحی شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر، تهران، ایرانزهرهزیارتی زادهکارشناس ارشد طراحی شهری، گروه طراحی شهری، دانشگاه هنر، تهران ایرانJournal Article20200629The Disaster Risk Reduction Management Process aims to strengthen community resilience, a range of theoretical concepts and practical measures in terms of planning policy and control at three stages before, during, and after disasters. Cities, as centers of demographic, economic, and social concentration, are periodically involved in some pervasive crises. This paper examines the prevalence of Covid 19 virus from different perspectives, expresses the necessary actions and changes in conceptual attitudes to the city to control and adapt to new conditions. For this purpose, referring to the scientific texts related to urban planning and design in the global discourse after Corona's arrival and its adaptation to the current conditions of urban planning and design in Iran, global policies have been deduced and extracted and its validity in Iran is also discussed. For this purpose, by searching for keywords related to the research topic in reputable scientific and research websites and in the time period (2019-2020) related to the onset of the virus outbreak until its completion, up to 50 scientific articles were reviewed and explored. The basic concepts were extracted and expanded. After exploratory and analytical review, the relationship between the components was measured and integrated analysis in the form of procedural and substantive concepts related to urban planning knowledge was reviewed and reviewed. Based on research findings, cities with extended open spaces in public realms, with transparent spatial data management systems and participatory actions related to the temporal analysis of events, have better opportunities to implement urban planning and design ideas in the management of epidemics. Openness, transparent, participatory cities are better equipped to manage epidemics than other cities. After the Corona era, new spatial-temporal concepts of mixing real-virtual environments in workplaces and living spaces, new spatial compositions of public arenas in the activity system, and scenarios sensitive to the time of disease development. The qualities that provide the ability to separate in the system of activity and movement and access through the combination of layers of natural and artificial environments in the hierarchy based on time-flow management-based of functions, also activity and movement will make tangible changes.<strong>بیان مسئله: </strong>مدیریت بحرانهای حوزه سلامت، با هدف تقویت تابآوری جوامع محلی، طیف وسیعی از مفاهیم در ابعاد برنامهریزی، سیاستگذاری، اقدام و کنترل در تمام مراحل قبل، هنگام و بعد از رخداد در برمیگیرد. شهرها به صورت دورهای با برخی از این بحرانها درگیر هستند.<br /><strong>هدف:</strong> پژوهش حاضر با بررسی شیوع کووید -19، تغییر نگرشهای مفهومی به شهر به زبان برنامهریزی و طراحی شهری در جهت کنترل و انطباق با شرایط جدید تحلیل میکند تا درک بهتری از تغییرات و تأثیر آنها در مدیریت موضوعات مرتبط بهدست آورد.<br /><strong>روش:</strong><strong> </strong>تحقیق کیفی و مروری حاضر به روش تحلیل محتوای نگرشهای درحال تغییر و با مراجعه به متون علمیِ مدیریت شهری در گفتمانِ جهانیِ پس از ورود ویروس، سعی در استنباط و استخراجِ محورهای جدید سیاستگذاری داشته است. بنابراین، با جستوجوی کلیدواژههای مرتبط در پایگاههای معتبر علمی در بازۀ زمانی آغاز شیوع تا همهگیری آن، مفاهیم اولیه با بررسی حدود 50 مقاله استخراج و استنباط گردید. در ادامه ارتباط مؤلفهها باهم سنجیده شد و تحلیلهای تلفیقی در ابعاد رویهای و ماهوی مرتبط با برنامهریزی شهری مورد بازبینی قرار گرفت.<br /><strong>یافتهها:</strong> براساس یافتههای پژوهش، شهرهای دارای عرصههای عمومی باز، واجد سیستمهای شفاف مدیریت دادههای مکانی و اقدمات مشارکتیِ مرتبط با تحلیل زمانیِ رویدادها، فرصتهای بهتری جهت اجرای ایدههای برنامهریزی و طراحی شهری در مدیریت بیماریهای همهگیر وجود دارد.<br /><strong>نتیجه گیری: </strong>محدودههای جدید محلات پس از این بیماری، براساس معیارهایی مانند قابلیت جداسازی و اقدامات سریعِ تشخیصی بازتعریف میشوند و مفاهیم مکانی-زمانیِ جدیدی از اختلاط محیطهای واقعی-مجازی در محلهای کار و زندگی، ترکیببندیهای فضایی جدیدی از عرصههای عمومی در نظام فعالیتی و سناریوهای حساس به زمانِ رشد بیماری مورد توجه قرار میگیرد. از سوی دیگر کیفیتهای با قابلیت جداسازی نظام فعالیت و حرکت و دسترسی، به واسطۀ ترکیب لایههایی از محیطهای طبیعی و مصنوع را در سلسلهمراتب مبتنی بر مدیریتِ زمان-جریان محورِ عملکردها فراهم میکند.https://upk.guilan.ac.ir/article_4864_29e7b7a0fd27d5714166fda462693df0.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923Sensory Richness Analysis Using Sense Walking and Sensory Notation Techniques
(Case: Shiraz’s Azadi Park)تحلیل غنای حسی با استفاده از تکنیک حس گردی و یاداشت برداری حسی (نمونه موردی: پارک آزادی شیراز)153169467910.22124/upk.2021.16538.1474FAمحمودشکوهی دولت آبادیاستادیار، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایرانزهرازارعیکارشناسی ارشد طراحی شهری، موسسه آموزش عالی دانش پژوهان پیشرو، اصفهان، ایرانJournal Article20200514<strong>Background:</strong> City and urban spaces due to the gathering place of people and having social interactions, play an essential role in shaping social life and community identity. The perception of these spaces is the result of human sensory experience of the environment; which perceived through multiple sensory channels such as vision, hearing, smell, taste and touch. The vast and profound sensory experience of all senses is referred to as sensory richness. The quality of the environment is measured by various parameters, one of which is sensory richness. The dynamics and acceptance of any urban space can be seen in the extent to which people use it. As places look more like each other, today's urban spaces are in senses isolation. Paying attention senses richness in designing, has the potential to provide a distinct place experience for individuals. Azadi Park is one of the active gardens in the city of Shiraz which in addition to having positive spatial elements, accommodates a wide range of negative spatial elements which affects the decline of sensory richness. The first effective action is recognition and recording of various sensory stimuli that can be remedied with a comprehensive view of the deficiencies in order to solve this problem<br /><strong>Objectives:</strong> This study aimed to reveal the importance of sensory richness in urban spaces, its determinants and sensory richness analysis in Shiraz Azadi Park.<br /><strong>Methodology:</strong> The method used in this study was descriptive-analytical. The modified version of sensory notation technique and sensory richness sensory analysis in Shiraz Azadi Garden were analyzed and evaluated to achieve the desired result after studying the theoretical foundations and introducing the criteria of sensory richness evaluation.<br /><strong>Results:</strong> The findings of this study show that the part of urban spaces that has been able to engage more feelings of citizens, has created a more complete experience of space in people's minds; As a result of this experience, citizens will be more aware and enjoy the space. The findings of this study indicate that the effect of sensory components in the garden is moderate, and no attention has been paid to the stimulus elements of all senses in its design and it has a negative impact on people's experience and perception.<br /><strong>Conclusion: </strong>Therefore, focusing on the components of all senses is a desirable way to improve the sensory richness of this garden.<strong>بیان مسئله: </strong>شهر و فضاهای شهری به دلیل محل گردهمآیی مردم و داشتن تعاملات اجتماعی، نقشی اساسی در شکل دادن به زندگی اجتماعی و هویت جامعه ایفا میکنند. ادرک این فضاها نتیجه تجربه حسی انسان از محیط است که از طریق کانال های متعدد حسی نظیر بینایی، شنوایی، بویایی، چشایی و لامسه برداشت میگردد. تجربه حسی گسترده و عمیق حاصل از تمامی حواس، تحت عنوان غنای حسی خوانده میشود. کیفیت محیط با پارامتر های متفاوتی سنجیده میشود که یکی از آنها غنای حسی است. با شبیه تر شدن مکان ها به هم، امروزه فضاهای شهری در انزوای حواس به سر می برند. توجه به امر اغنای حواس در طراحی، در مهیا کردن تجربه مکانی متمایز برای افراد، توان بالقوه دارد. پارک آزادی از جمله بوستان های فعال در شهر شیراز می باشد که علاوه بر دارا بودن عناصر فضایی مثبت، طیف گسترده ای از عناصر فضایی منفی را در خود جای داده که همین امر در افول کیفت غنای حسی تأثیر گذار است. در راستای حل این مشکل اولین اقدام موثر شناخت و ثبت محرک های حسی متنوع است که بتوان با نگاهی جامع کاستی های مربوطه را رفع نمود.<br /><strong>هدف:</strong> این پژوهش با هدف آشکار سازی اهمیت غنای حسی در فضاهای شهری، عوامل تعیین کننده آن و تحلیل غنای حسی پارک آزادی شیراز تبیین شده است.<br /><strong>روش:</strong><strong> </strong>روش مورد استفاده در این پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و با به کاربست نسخه تعدیل شده تکنیک یادداشت برداری حسی و حس گردی، غنای حسی در بوستان آزادی شیراز مورد تحلیل و ارزیابی قرار گرفت.<br /><strong>یافتهها</strong>: یافته های تحقیق حاکی از آن است که میزان تاثیرگذاری مولفه های حسی در بوستان در حد متوسطی قرار دارد و در طراحی آن توجهی به عناصر محرک کلیه حواس صورت نگرفته است که این امر بر تجربه و ادراک افراد تاثیری منفی می گذارد.<br /><strong>نتیجه گیری: </strong>یافته های این پژوهش نشان میدهد آن بخش از فضاهای شهری که توانسته است حس های بیشتری از شهروندان را درگیر کند، تجربه کاملتری از فضا را در ذهن مردم ایجاد کرده است؛ شهروندان در نتیجه این تجربه، آگاهی و لذت بیشتری از فضا خواهند داشت.<strong> </strong>از این رو تمرکز بر به کارگیری مولفه های تمامی حواس راهی مطلوب برای بهبود غنای حسی این بوستان محسوب میشود.https://upk.guilan.ac.ir/article_4679_efa3f7387372ea523894230ede247fbf.pdfدانشگاه گیلاندانش شهرسازی2645-54125320210923The Role and Position of Historical Cultural Values and Capabilities in the Laws and Policies of Urban Protection in Iranنقش و جایگاه ارزش و قابلیتهای فرهنگی تاریخی در قوانین و سیاستگذاری حفاظت شهری در ایران171187533910.22124/upk.2021.17682.1571FAسامانابی زادهاستادیار، گروه هنر و معماری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایراناحدنژادابراهیمیاستاد، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنراسلامی، تبریز، ایرانJournal Article20200920<strong>Background:</strong> Statement of Problem: Prior to the constitutional, expansion and protection in Iranian cities had a traditional and ritualistic process, and matters related to them were based on principles derived from experience, but with the beginning of reform movements, attitudes toward the city changed; The formation of the National Consultative Assembly and the enactment of the Municipal Law is a turning point in the new concept of the city; In the new definition, laws are an important urban tool and act as a support arm for the development and protection of the city. It seems that the formation of law in Iranian cities has been able to eliminate some shortcomings to some extent, but their adaptation to cultural-historical values shows that the implementation of these laws in many cases have not been in line with historical cultural values.<br /><strong>Objectives:</strong> The purpose of this study is to investigate the extent to which the enactment of these laws and regulations has been in line with cultural-historical values and whether their adoption has been able to manifest developmental and cultural values in the body of the city?<br /><strong>Methodology:</strong> The current research is a basic-theoretical research and the research method is interpretive-historical in which qualitative analyzes and arguments have been used to conclude.<br /><strong>Results:</strong> In this study, first the approved laws and policies in the field of urban protection were studied and adapted to the obtained cultural-historical values and capabilities, and the role and position of historical cultural values in different periods and approaches of urban intervention were identified and all analyzes are in line with the hypothesis.<br /><strong>Conclusion: </strong>The research findings show that there is a need for a difference between historical cultural context and the other urban contexts, however old or ancient; And second, the rules and regulations for intervention in valuable contexts must be based on values and designed to manifest values in the present; Third, the rules and regulations of the intervention should be reviewed in accordance with the current needs of each community.<strong>بیان مسئله: </strong>تا پیش از مشروطه، گسترش و حفاظت در شهرهای ایران روندی سنتی و آیینی داشت و امور مربوط به آنها، بر اساس اصول بر آمده از تجربه بودند، ولی با شروع حرکتهای اصلاحی، نگرش به شهر تغییر کرد؛ شکلگیری مجلس شورای ملی و تصویب قانون بلدیه نقطه عطفی در مفهوم جدید از شهر محسوب میگردد؛ در تعریف جدید، قوانین از ابزارهای مهم شهری میباشد و بهعنوان بازوی حمایتی برای توسعه و حفاظت از شهر عمل میکند. به نظر میرسد شکلگیری قانون در شهرهای ایران تا حدودی توانسته است کاستیهای چندی را برطرف نماید، ولی تطبیق آنها با ارزشهای فرهنگی–تاریخی نشان میدهد عملیاتی کردن قوانین مذکور، در موارد بسیاری همسو و هم جهت با ارزشهای فرهنگی تاریخی نبودهاند.<br /><strong>هدف:</strong> هدف از پژوهش حاضر بررسی این مسئله است که تصویب قوانین و مقررات مذکور تا چه اندازه در راستای ارزشهای فرهنگی–تاریخی بوده و آیا تصویب آنها توانسته است ارزشهای توسعهای و فرهنگی را در کالبد شهر متجلی سازند؟<br /><strong>روش:</strong><strong> </strong>پژوهش جاری از نوع پژوهشهای بنیادی-نظری میباشد و روش تحقیق، تفسیری-تاریخی است که تحلیلها و استدلالهای کیفی برای نتیجهگیری استفاده شده است.<br /><strong>یافتهها</strong>: در این پژوهش ابتدا قوانین و سیاستگذارهای مصوب در زمینه حفاظت شهری مطالعه گردید و با ارزشها و قابلیتهای فرهنگی تاریخی بهدست آمده تطبیق داده شد و نقشی که ارزشهای فرهنگی تاریخی در دورهها و رویکردهای مختلف مداخله شهری داشته است؛ مشخص گردید.<br /><strong>نتیجه گیری: </strong>یافتههای پژوهش نشان میدهد که لازم است اولاً بین بافت تاریخی فرهنگی و سایر بافتهای شهری قدیم یا کهن، تفاوت وجود داشته باشد و ثانیاً قوانین و مقررات مداخله در بافتهای با ارزش مبتنی بر ارزشها و برای متجلی ساختن ارزشها در زمان حال باید طراحی و تدوین گردد و ثالثاً متناسب با نیازهای روز هر جامعه قوانین و مقررات مداخله مورد بازبینی قرار گیرند.https://upk.guilan.ac.ir/article_5339_155599a2f175974c01ecf14758315b67.pdf